O konferencji

JĘZYKI I DIALEKTY NA POGRANICZACH, KRESACH I PERYFERIACH
IN MEMORIAM PROFESSORIS SLAVOMIRI GALA

 

Jest to druga konferencja z cyklu Język–region–kultura. Pragniemy ją dedykować pamięci zmarłego 11 grudnia 2013 r. Profesora Sławomira Gali, językoznawcy, pierwszego kierownika Katedry Dialektologii Polskiej, długoletniego redaktora naczelnego „Rozpraw Komisji Językowej ŁTN”, inicjatora wielu konferencji naukowych. Szczególnym obiektem zainteresowań naukowych Profesora były: antroponimia, pogranicza dialektalne oraz słowotwórstwo w gwarach. Jego prace wpisują się w tradycję łódzkiej szkoły dialektologicznej stworzonej przez Profesora Karola Dejnę.

W nawiązaniu do problematyki naukowej podejmowanej przez autora Małopolsko-śląsko-wielkopolskiego pogranicza językowego zapraszamy do dyskusji na temat sytuacji językowej panującej na pograniczach etniczno-językowych (w tym na dawnych Kresach Wschodnich rozumianych jako swoisty typ pogranicza), na pograniczach dialektalnych oraz na terenach peryferycznych. Zakładamy, iż problematyka ta rozpatrywana będzie zarówno w odniesieniu do polszczyzny, jak też innych języków etnicznych, zaś rozważania przyjmą formę bądź to ujęć teoretyczno-metodologicznych, bądź też badań materiałowych.

Proponujemy, aby wystąpienia dotyczyły następujących zagadnień:

  • problem koegzystencji języków etnicznych (języków literackich lub gwar) na terenach pogranicznych, kontakt językowy, wielojęzyczność, przełączanie kodów, interferencje językowe, zapożyczenia, świadomość językowa mieszkańców pogranicza,
  • historia i współczesność pograniczy językowo-kulturowych, dynamika zmian na pograniczach, dawne i nowe pogranicza językowo-kulturowe,
  • języki mniejszości w otoczeniu obcym,
  • polszczyzna kresowa dawniej i dziś,
  • specyfika systemowo-leksykalna gwar na pograniczach dialektalnych, problem ostrości granic dialektalnych, gwary przejściowe i gwary mieszane,
  • nazwy własne na pograniczach,
  • metodologia badań języków i dialektów na pograniczach.

Celem konferencji jest wymiana myśli, obserwacji i wyników badań teoretycznych i empirycznych dotyczących statusu i funkcjonowania języków literackich i gwar w warunkach pogranicza (etnicznego bądź dialektalnego) w powiązaniu z tłem historycznym, społecznym, politycznym i kulturowym.